Foto essay ‘Zul je met mij’ – introductie

Hoe communiceer je als je niet meer kunt praten? In 1995 overleed Pieta Wolthaus-Paauw aan de dodelijke spierziekte ALS. Ze werd 57 jaar. Ze was door de ziekte nauwelijks meer te verstaan en ‘sprak’ via handgeschreven briefjes. Haar echtgenoot Piet Wolthaus verzamelde en bewaarde deze. Twintig jaar later opent dochter en fotograaf Gerdien Wolthaus Paauw de doos met levenstekens. In de zoektocht naar haar moeder spreekt ze uitgebreid met familie en vriendinnen. Tot haar verrassing wordt haar moeders’ leven en persoonlijkheid vele aspecten rijker. Hierdoor geïnspireerd naam deel aan het Artist in Residency progamma bij Obras in Portugal. De reis ernaar toe was ook een innerlijke. Gerdien maakte associatieve foto’s bij de briefjes en gedeelde herinneringen. Op het platteland, in de (verlaten) marmergroeves van de Alentejo en het provinciestadje Estremoz kwamen de meeste foto’s voor dit essay tot stand.

Het boek vangt aan met herinneringen aan Pieta’s jonge en gezonde jaren, gevolgd door de fases waarin de eerste symptomen van ALS zich aandienen, het verloop van de ziekte en haar overlijden. Pieta’s persoonlijkheid komt onmiskenbaar naar voren en haar ziekteproces is uniek, maar door de gekozen aanpak is het voor velen herkenbaar en invoelbaar. Een intiem en persoonlijk, universeel boek. Ondanks de gegeven afloop, de aftakeling, onmacht en afhankelijkheid, bruist dit foto essay van leven, liefde, vriendschap en geloof. Een troostrijk boek voor iedereen die te maken heeft met ALS of een andere dodelijke ziekte, afscheid en rouwverwerking, en voor fotografen en liefhebbers van fotografieboeken. Uitgave 2019-2020.

Aanbevelingen                                                                                                                                                                            “Gerdien Wolthaus Paauw raakt met haar foto essay ‘Zul je met mij’, thema’s die je terugziet bij iedereen die weet dat beter worden er niet meer in zit: loslaten, verlaten en achterlaten. De intuïtieve koppeling van tekst en beeld biedt op een poëtische wijze herkenning en troost, zonder het voor de ander in te vullen. Op uitnodigende wijze geeft zij vorm aan het onvermijdelijke loslaten van elkaar en van het leven. “                                                                                                                                           

Peter Heine (1963), studeerde sociale wetenschappen en werkte zo’n 15 jaar als belangenbehartiger voor patiënten. Hij is sinds 2012 als community manager en ontwikkelaar, werkzaam bij het platform kanker.nl.

“Prachtige foto’s, handgeschreven briefjes, summiere tekst over het ziekteproces en de dood die daarop volgt. Foto-essay ‘Zul je met mij’ is een beeldend verslag van een rouwproces. Gerdien laat alle ruimte in beeld en taal om je eigen proces te voelen als je dit leest en de foto’s binnen laat komen. Ik verwacht dat het ook een inspiratie zal zijn voor anderen, om op geheel eigen wijze, hun rouwproces te verbeelden.”

Hellen Tonglet, rouwtherapeut