Spot-on ‘Volg de Spoorzone’

Posted by Gerdien Wolthaus Paauw on mei 9, 2016

‘Spot-on’: dat is uitgangspunt en uitdaging voor mijn fotodocumentaire ‘Volg de Spoorzone’. Op een ijskoude winterdag in 2013 bepaalde ik met enkele medewerkers van de Gemeente Tilburg de twaalf GPS posities voor deze documentaire. Op deze punten kom ik jaarlijks terug voor het maken van één opname, en wordt de stedelijke ontwikkeling van dit gebied in beeld gebracht. Ik werk met hetzelfde objectief en beeldhoek. Maar de bedoeling is ook dat mijn standpunt en kadrering identiek is aan de foto van het jaar ervoor. Dat klinkt makkelijker dan het is.

Al spoedig kwam ik erachter dat de GPS coördinaten een hele goede indicator zijn, maar niet nauwkeurig genoeg. Een buurman, oud-militair en expert op het gebied van navigatie, vertelde me dat de satellieten waar mijn GPS apparaat gebruik van maakt, een nauwkeurigheid tot op de meter hebben. Dat is natuurlijk sowieso een wonder van techniek, maar niet exact genoeg voor mijn fotografie. Met een afwijking van bijvoorbeeld 20 centimeter, wijkt mijn standpunt teveel af voor een reeks van identieke opnames.
Gelukkig heb ik op veel locaties mijn posities kunnen markeren. Als je in de Spoorzone roze stipjes op de grond ziet: die zijn van mij 🙂 Maar op andere plekken gaat de transformatie stormachtig, verdwijnen ze, en moet ik elk jaar weer zoeken. Of, zoals mijn positie op de draaischijf voor de Polygonale Loods: staat er opeens een bouwkeet in mijn mooie zichtlijn! Daar heb ik dan gewoon mee te dealen. Ik blijf vanaf dit standpunt fotograferen, en na een jaar of wat verdwijnt de bouwkeet, en komt er een prachtig stationsplein te voorschijn.

Ook binnen de ‘meter van GPS exactheid’ blijft het zoeken. Ik gebruik tijdens de fotosessies altijd de originele foto als referentie. Ramen, deuren, lantaarnpalen, wegmarkeringen of een scheve boom, helpen me om op detailniveau te kijken.
Het moment van fotograferen is natuurlijk ontzettend belangrijk. Met medewerkers van team Spoorzone van de Gemeente Tilburg en KWS/VolkerWessels stem ik af wanneer er bouwactiviteiten zijn. Een fijne samenwerking. En dan is het kijken naar het goede moment: het licht, actie, voorbijgangers, iets onverwachts.
Heb ik de opname gemaakt, dan volgt beeldbewerking in Lightroom en Photoshop. Met hulplijnen kan ik mijn nieuwe opname goed positioneren over de voorgaande (zie bijgaande foto). Het is een klus, maar kicken als het klopt.

Ik heb de afgelopen jaren regelmatig verzucht: ‘Dit doe ik nooit meer’: deze vorm van fotografie is zo technisch, statisch, exact, dwingend. Een kleine onnauwkeurigheid wordt onmiddellijk afgestraft. Tegelijkertijd vind ik dit proces en het resultaat ongelofelijk boeiend! Met deze documentaire maak ik grote stappen door de tijd. De aanpak nodigt uit tot ‘vertraagd kijken’: vergelijken, herkennen en verbazen. Ik zie de veranderingen, en maak ze mee. Alle Tilburgers maken ze mee. Het gebeurt aan en met ons. Wij zijn de stad. Wij zijn deel van die omgeving. We zien het onder onze ogen gebeuren. En toch; vraag me hoe het er een jaar geleden uitzag, en ik weet het niet meer. Het geheugen blijkt onbetrouwbaar. Foto’s zijn een anker tegen de vergetelheid. Dankzij fotografie voeden we ons collectieve geheugen, maar worden we ons ook bewust van onze vergankelijkheid.

Ik ken geen andere stad waar een transformatie zo uitgebreid is gedocumenteerd. Tilburg loopt voorop. Ik ben trots om aan ‘Volg de Spoorzone’ te werken!

Je vindt de documentaire op: www.paauw.photography

Comments are closed.